Bogumili

Pogledaj prethodnu temu Pogledaj sledeću temu Ići dole

Bogumili

Počalji od SION taj 2014-01-11, 01:52

Mit o bogumilima

Malo je problema u srpskoj istoriji koji su toliko istupili van okvira nauke, kao što je izmišljotina o tzv. “bogumilima” ili “patarenima” u srednjevjekovnoj Bosni i Humu. Gotovo je nevjerovatno da je od tako malo početnih elemenata izgrađen grandiozan sistem neistina i poluistina, koji je do skora bio oficijelna i nedodirljiva “naučna” istina, papagajski ponavljana od osnovne škole do univerziteta. Naravno, kao i sve što je izgrađeno na lažima, i ta konstrukcija bi se brzo raspala, kao bivša Jugoslavija, da se iko usudio u prethodnom periodu da je podvrgne iole ozbiljnoj kritici. Malobrojni autori koji su to uspjeli (Petranović i Glušac) u zvaničnoj istoriografiji su zaobilaženi i prećutkivani kad god je to bilo moguće, a kad nije, onda su im lijepljene etikete tipa “nije školovan istoričar” “uzalud je pokušavao da dokaže” i sl., uvijek bez obzira na argumente, bez ozbiljne kritike ili pokušaja polemike. Pošto o ovoj temi šira javnost veoma malo zna, uglavnom samo iskrivljenu zvaničnu verziju iz školskih programa, pokušaćemo ukratko da je približimo i prepoznamo snage koje su mit stvorile i održavale do danas.

Početak priče ćemo lako vremenski i prostorno locirati u XIX vijek i austro-ugarsku balkansku politiku (odvajanje zapadnih srpskih zemalja od Srbije i Crne Gore i pokušaj stvaranja “bosanske” nacije). Mit o “bogumilima” je stvorila Austro-Ugarska, ona ga je održavala do svog raspada, a isti koncept i istu politiku, samo nešto primitivnije i agresivnije, sprovodi i bivša SFRJ u besmislenoj vještačkoj tvorevini zvanoj “SR Bosna i Hercegovina” (kada je po istom receptu izmišljena i “muslimanska” nacija).

Osnov priče je prilično jednostavan, a ogoljen, bez zaštite “autoriteta” iz nauke i politike, djeluje naivno: Srednjevjekovna bosanska država nije bila srpska ni pravoslavna. Većina stanovništva je ispovijedala jednu dualističku jeres – bogumilstvo, koja je bila i državna vjera. Kako je ta jeres imala izvjesnih dodirnih tačaka sa islamom, došlo je do kolektivnog prelaska bogumila u islam ubrzo po turskoj okupaciji. Zaključak – bosanski muslimani nisu bili pravoslavni Srbi, oni su jedini autohtoni, čuvari starih predturskih tradicija i jedini državotvorni elemenat u Bosni!

Međutim, ma koliko priča naivno djelovala (vremenom je nešto modifikovana), njeno stogodišnje ponavljanje dalo je nimalo naivne rezultate. Krajnji ishod svijesti izgrađene na njoj su današnji ostaci Alijine Bosne i krvavi građanski rat koji je odnio stotine hiljada ljudskih života.

“Bogumile” je u nauku na velika vrata uveo Franjo Rački 1869., nekritički uzimajući “zdravo za gotovo” krajnje sumnjive latinske izvore. Mada u momentima dolazi u protivrječje sa samim sobom, čak i u istom tekstu, i često daje naivna i neprihvatljiva tumačenja kad činjenice govore suprotno, njegova konstrukcija je prihvaćena, nadgrađivana, politički podržavana i silom vlasti održavana do danas.

Sam termin “bogumili” u Bosni nije poznat ni u izvorima ni u tradiciji. Ni najžešći branioci mita ne slažu se u osnovnim postavkama i manifestacijama te “vjere”. Uglavnom joj pripisuju izražen dualizam (dobro-zlo), odbacivanje Starog zavjeta, preziranje ikona i Časnoga Krsta, nepriznavanje Svete Trojice, nepoznavanje Svetih tajni, te nepostojanje hramova i organizovane jerarhije. Dokazati postojanje nečeg ovakvog u srpskoj srednjevjekovnoj pravoslavnoj Bosni, čija je gotovo čitava sačuvana materijalna i duhovna kultura pravoslavna, nije bilo nimalo lako. Tako je osnova bajke vremenom nešto modifikovana, da bi izgledala vjerovatnije, pa je u novije vrijeme važilo zvanično tumačenje (u duhu “bratstva-jedinstva” i nacionalne simetrije) da su u Bosni ravnopravno živjeli bogumili, rimokatolici i pravoslavni.

Prostor ne dozvoljava polemisanje sa svim postavkama mita o “bogumilima”, ali i najpovršniji uvid u osnovne teze čini ih neodbranjivim. Tzv. “bogumila” ili bilo koje značajnije i uticajnije jeretičke grupe u srednjevjekovnoj Bosni i Hercegovini jednostavno nikada nije bilo. Od prvih pomena u izvorima do pada pod Turke krajem XV vijeka (a i mnogo kasnije, dok islamizacija nije uzela jačeg maha), Bosna je bila čisto srpska i pravoslavna država. Bila je toliko izazivački pravoslavna na vratima Zapada, da je protiv nje vođeno više krstaških ratova, u kojima su daleki preci današnjih krvoloka, kao ugarske sluge, činili nad bosanskim Srbima iste onakve zločine kakve njihovi potomci čine danas. Primanje papskih legata, formalno priznavanje pape, dozvoljavanje širenja nekih zapadnih monaških redova i sl. bilo je samo diplomatsko taktiziranje, koje nije imalo nikakvog uticaja na unutrašnji vjerski život zemlje. To potvrđuju upravo latinski izvori, koji su prepuni najpogrdnijih kvalifikacija o stanovništvu i vladarima Bosne. Po njima, stanovnici Bosne su “jeretici”, “maniheji”, “patareni”, a njihova zemlja rasadnik svih mogućih zala i jeresi, kao uostalom i ostale pravoslavne zemlje. Za Rimokatoličku crkvu toga doba jeretik je svaki hrišćanin, dakle i pravoslavni, i prije svega pravoslavni, koji ne priznaje apsolutnu vlast pape, rimokatoličke dogme i latinski obred. (Do danas je taj stav znatno ublažen). Sam termin “patareni”, “paterini”, kojim se najčešće označavaju stanovnici Bosne, označava one koji uče da Duh Sveti ishodi od Oca (ex Patre), dakle pravoslavne, za razliku od rimokatolika koji uče da ishodi od Oca i Sina (ex Patre Filioque). Vladari u svojim poveljama stanovnike svoje zemlje izričito nazivaju Srbima, a jezik srpskim (povelje bana Matije Ninoslava Dubrovniku). Većina povelja počinje znakom krsta i pominjanjem Svete Trojice. Znak krsta, koji izmišljeni “bogumili” navodno preziru, postoji na većini grobova pod stećcima. Nasuprot laži o “bogumilima” koji nisu imali vjerskih objekata, stoje ostaci mnoštva srednjevjekovnih crkava sa pravoslavnim oltarima okrenutim istoku, isto kao i u ostalim srpskim zemljama. Karakteristični nadgrobni spomenici “stećci” su a priori bez čvrstih dokaza proglašeni bogumilskim i dugo su bili jedan od stubova kojim je podupiran mit o “bogumilima”. Ogromna većina grobalja pod stećcima je orijentisana pravoslavno (istok-zapad, sa glavom na zapadu). Kartiranjem malobrojnih nekropola orijentisanih sjever-jug u rubnim područjima, jednom će se više saznati o katoličenju Srba i najranijim korijenima današnjih “Hrvata” u Bosni, Hercegovini i Primorju. Ogromna većina stećaka je smještena pored pravoslavnih crkava (uključujući ruševine i crkve koje su kasnije preoteli rimokatolici). Stećci su karakteristika srpskog dinarskog prostora (Lika – Skadarsko jezero i Jadranska obala – Pakrac). Nema stećaka van srpskog etničkog prostora, niti stećaka unutar njega za koje se može dokazati da ne pripadaju Srbima. Zbog toga su i uništavani, naročito na Primorju. Sve vijesti o Bosni turskog perioda govore o pravoslavnim Srbima. Ne postoji nikakav dokaz (a takav događaj bi morao ostaviti traga) o masovnom prelaženju velikog broja ljudi u islam za kratko vrijeme. Iz turske Bosne u susjedne zemlje nije izbjegao nijedan jedini jeretik ni bogumil, već uvijek i jedino pravoslavni Srbi. Sve dokaze o pravovjernosti Srba srednjevjekovne Bosne teško je ukratko i nabrojiti. Nasuprot njima postoje samo izmišljotine i konstrukcije koje nije moguće ozbiljno uzeti u obzir, a nikad ne bi ni nastale, niti se održale do danas, da iza njih nije stajao politički interes rastakanja Srpstva i otimanja srpskih teritorija.

Iza svega na samom početku stoje interesi Austro-Ugarske u srpskim zemljama. Poslije okupacije Bosne i Hercegovine 1878. godine počinje organizovana akcija rasrbljavanja, potiskivanje srpskog elementa i pokušaj odvajanja srpskih zemalja zapadno od Drine od istočnog dijela Srpstva. Svemu je, pored političke, trebalo dati i “naučnu” osnovu, a tu je prošlost Bosne sa “bogumilima” trebala da odigra ključnu ulogu u dokazivanju bosanske “posebnosti”. U tom smislu je naročito plodan bio period uprave austro-ugarskog guvernera Benjamina Kalaja (1882 – 1903).

Pogodan materijal za sprovođenje svojih namjera Austrija je našla u bosanskim muslimanima, kojima se pokušava usaditi novokomponovana predturska “bosanska” tradicija i državna svijest. Time su se pokušale, s jedne strane, potisnuti žive srpske tradicije, a sa druge, turska državna ideja, kojoj su jedino bili odani i koja ih je, u krajnjem, i stvorila. Tu politiku prihvata dio muslimanskog plemstva. Naročito se istakao Mehmed-beg Kapetanović sa svojom brošurom “Šta misle muhamedanci u Bosni” (1886). Tu je prvi put od strane jednog muslimana javno izrečena tvrdnja o porijeklu bosanskih muslimana od tzv. “bogumila”. Štafetu preuzima režimski list “Bošnjak” koji tezu dalje razrađuje i uči muslimane “bosanskoj” tradiciji i latinici, koja im je do tada bila potpuno nepoznata. Svim silama se radi na afirmaciji “bosanske” nacije i “bosanskog” jezika. “Bosanski jezik” dobija 1890. i svoju gramatiku. Nasilno se kroz udžbenike falsifikuje sve što je srpsko, od istorije do narodne tradicije. Na štetu ćirilice (koja je uz ograničenu upotrebu turskog jezika i arapskog pisma bila pismo svih stanovnika Bosne i Hercegovine bez obzira na konfesionalnu pripadnost), forsira se latinica. Kroatizovani Njemac iz Bjelovara Kosta Herman (Hormann), savjetnik Zemaljske vlade i jedna od ključnih figura u osnivanju i radu Zemaljskog muzeja, objavljuje 1888. god. narodne pjesme muslimana, latinicom, što je izazvalo čuđenje i protest čitave pismene Evrope.

Osnivanjem Zemaljskog muzeja u Sarajevu 1888. god. sistematski započinje rad na “naučnom” utemeljenju “posebnosti” Bosne i Hercegovine. Muzej od samog osnivanja radi po uputstvima i pod direktnim nadzorom Zemaljske vlade i Kalaja lično. Pored značajnih naučnih rezultata na gotovo svim poljima, koji se ne mogu osporiti, rad stručnjaka Muzeja je posebno usmjeren na istraživanje (i konstruisanje) istorijskih osnova posebnosti Bosne i Hercegovine, sa naglaskom, naravno, na “bogumile” i stećke. Primjera tendencioznog prikazivanja prošlosti ima bezbroj, od nekritičkih tumačenja do otvorenih falsifikata. Ćiro Truhelka od lokalne varijante srpske ćirilice (bosančice) izmišlja posebno pismo, navodno potpuno nezavisno od ćirilice. I mada je laž suviše očigledna da bi mogla da se održi u tom obliku, termin je ušao u upotrebu, pa zainteresovani čitalac u Enciklopediji likovnih umjetnosti, tom I, Zagreb 1959, str. 442. u odrednici “bosančica” može pročitati da je to “bosanica, bosanska bukvica, hrvatska ćirilica, zvana i žensko pismo”, dakle sve, samo ne ono što stvarno jeste – srpska ćirilica. Zemaljski muzej preživljava Austro-Ugarsku i nastavlja rad u dvije Jugoslavije (sa kratkim ratnim periodom u tzv. NDH, kada je postao “hrvatski”). Rezultati rada generacija stručnjaka su impresivni, ali “bogumilska” teza opstaje do danas. Iako su objektivni naučnici rušili jednu po jednu postavku mita, teorija je evoluirala samo do već navedenog “bratsko-jedinstvenog” simetričnog stava (ravnopravni bogumili, rimokatolici i pravoslavni u sreći, ljubavi i veselju žive u jeretičkoj Bosni). Cjelinom problema niko se nije pozabavio, a nije ni smio, jer bi se time dovele u pitanje osnovne postavke komunističke vlasti u Bosni i Hercegovini.

Šira javnost je donekle upoznata sa čitavom prevarom tek poslije raspada SFRJ, ponovnim štampanjem knjige dr Vasa Glušca “Istina o bogomilima” (prvo izdanje Beograd 1941., dovršeno 1945.) u izdanju Književnih novina iz Beograda 1992. Briljantni pogovor Đorđa J. Janića daje ubjedljive odgovore na pitanje ko i zašto još uvijek insistira na mitu o “bogumilima”


Poslednji izmenio SION dana 2014-07-29, 23:56, izmenjeno ukupno 1 puta
avatar
SION
Admin

Broj poruka : 1226
Datum upisa : 14.11.2013

Pogledaj profil korisnika http://www.youtube.com/channel/UC-_qo5qnRAEIQQH7lamfKzw

Nazad na vrh Ići dole

Re: Bogumili

Počalji od SION taj 2014-01-11, 01:54

Stećci, laž i bogumili

http://www.scribd.com/doc/76018160/Ste%C4%87ci-la%C5%BE-i-bogumili
avatar
SION
Admin

Broj poruka : 1226
Datum upisa : 14.11.2013

Pogledaj profil korisnika http://www.youtube.com/channel/UC-_qo5qnRAEIQQH7lamfKzw

Nazad na vrh Ići dole

Re: Bogumili

Počalji od SION taj 2014-01-11, 01:55

avatar
SION
Admin

Broj poruka : 1226
Datum upisa : 14.11.2013

Pogledaj profil korisnika http://www.youtube.com/channel/UC-_qo5qnRAEIQQH7lamfKzw

Nazad na vrh Ići dole

Re: Bogumili

Počalji od SION taj 2014-01-11, 02:12

Crkva Bosanska

Svi pokušaji da se jeretički karakter crkve bosanske, takvom su je uostalom smatrale obe pravoverne crkve, razreši u okviru koncepcije F. Račkog ili njegovih oponenata, nisu dali željene rezultate. Organizacija, učenje i obredi crkve bosanske pre govore da je ona u svim svojim pojavnim oblicima neposredni izdanak starijeg, nereformisanog anahoretskog monaštva raširenog i izvan vizantijske sfere uticaja, koje se u Bosni sticajem istorijskih okolnosti početkom XIII veka našlo na udaru zapadne crkve, nego rezultanta shematski shvaćene pravolinijske filijacije istočnog bogomilstva ili zapadnog katarstva, koji su u prvoj polovini XIII veka, ili nešto ranije, bosanskom monaštvu odvojenom od svoje matice dali jeretičko ustrojstvo i dualističku doktrinu.

Neposrednu vezu crkve bosanske sa starijim anahoretskim monaštvom, koje je u ostalim južnoslovenskim zemljama tek krajem XII i početkom XIII veka stavljeno pod čvršću kontrolu crkve, a podizanjem bogomolja i uvođenjem monaških pravila u celini prilagođeno organizaciji vizantijskog kinovitskog monaštva, potvrđuje hijerarhijsko ustrojstvo, unutrašnja organizacija i učenje crkve bosanske, kako je poznajemo delom iz latinske i dubrovačke, a delom iz domaće izvorne građe nastale u krilu crkve bosanske. Zajedničko je za ove obe vrste izvora da su dominantnu snagu u crkvi bosanskoj predstavljali za jeres osumnjičeni krstjani koje, ne slučajno, zapadni i dubrovački izvori nazivaju redovnicima (regulantes) ili monasima (monachos), a domaći, „redovima", „redovnicima", „svetim" ili „božijim ljudima", terminima koji su u istočnoj crkvi bili rezervisani samo za monahe pustinjake.

Umesto podele na savršene (perfectos), vernike (credentes) i slušaoce (audientes), koji su i kod istočnih bogomila i kod zapadnih katara predstavljali različite kategorije jedinstvene crkvene organizacije povezane zajedničkim obredima, u crkvi bosanskoj postojala je samo podela na krstjane-monahe, koji su predstavljali „crkvu božiju" ili "crkvu Hristovu", i na „laike", „mirske ljude" ili „ljude ovog vjeka", koji su bili izvan crkve i njene organizacije.

Ovu suštinsku razliku u shvatanju „crkve božije" izmeću bosanskih krstjana i srednjovekovnih dualista još više naglašava, s jedne strane, ustrojstvo crkve bosanske, čija se hijerarhijska zvanja „starac" i „gost", preuzeta sa Istoka iz organizacije istočnog monaštva, ne podudaraju sa hijerarhijskom organizacijom katarskih crkava koje su pored biskupa imale „starijeg sina", „mlađeg sina" i „đakone", a sa druge, unutrašnja organizacija krstjana, čija su bratstva okupljena pod zajedničkim krovom živela u kućama koje domaći izvori nazivaju hižama, dubrovački, kućama krstjana ili patarena, a zapadni, manastirima ili samostanima. Iluzorno je zato kuće bosanskih krstjana, koje su kao manastiri u istočnoj ili samostani u zapadnoj crkvi uživale pravo azila i važile kako kuće poverenja, upoređivati sa „kućama jeretika", koje su na Zapadu, prema podacima inkvizicionih zapisnika, predstavljale privremena skloništa članova jeretičke hijerarhije, koji su u njima u noćnim časovima potajno okupljali svoje vernike na zajedničke molitvene skupove.

Bosanski su se krstjani razlikovali od zapadnih katara i istočnih bogomila ne samo shvatanjem crkve, njenim ustrojstvom i hijerarhijskom organizacijom, već i svojim teološkim učenjima i verskim obredima. Oni su, primera radi, starozavetnim patrijarsima i prorocima, koje su srednjovekovni dualisti prezirali i u sluge Sotone ubrajali, posebno poštovanje ukazivali i u „božije ljude" ubrajali. Avram je za njih, kao i za mističare istočne crkve, bio simbol nebeskog gostoljublja, a Mojsije i Ilija predstavnici Starog Zaveta koji su se kao „božiji ljudi" jedini udostojili da vide slavu nebeskog oca. Mojsijev zakon, koji su zapadni katari odbacivali i za izum Sotone smatrali, bosanski su krstjani u svojim biblijskim knjigama prepisivali i važnost mu, suprotstavljajući ga „zakonu Hristovom" zapadnih katara, do „skončanija sveta" pripisivali. Umesto evanđelista Jovana, koga su srednjovekovni dualisti posebno poštovali i sa Isusom i Devom Marijom za anđela božijeg smatrali bosanski su krstjani poštovanje ukazivali, s jedne strane, „vrhovnom apostolu Petru" kao „gostiniku" crkve božije, a sa druge, „vaseljenskom učitelju Pavlu", čije su žitije iz čtimineja istočne crkve prepisivali i njegovim likovima svoje biblijske knjige ilustrovali.

Za razliku od srednjovekovnih dualista koji su hramove božije odbacivali, ikone ismejavali, umrla ljudska tela sa leševima uginulih životinja izjednačavali, groblja prezirali i molitve za umrle ignorisali, bosanski su krstjani nadgrobne crkve podizali, ali su se poput monaha pustinjaka nebeskom ocu pod otvorenim nebom molili, znak krsta su u svoje biblijske knjige ucrtavali, likovima Isusa Hrista, Deve Marije, starozavetnih proroka, apostola i hrišćanskih svetitelja, čije su praznike slavili, biblijske knjige ilustrovali, svoje su mrtve sahranjivali i nadgrobne im spomenike podizali, za svoje su umrle molili i svojim se umrlim kao zastupnicima pred bogom obraćali, jer su analogno učenju nekih monaha mističara verovali da krstjani kao „sveti" i „božiji ljudi" na „veliko sudište" ne dolaze, već da posle smrti u večni život prelaze, naseljavajući se posredstvom „Avramovog gostoljublja" u „nebeski Jerusalem".

Bosanski su krstjani sakramentima pravovernih crkava suprostavljali svoje „rukopoloženje" koje su, kao i monasi istočne crkve, zvali „pravim" ili „Hristovim krštenjem", smatrajući ga jedinim obredom „koje spasenje donosi". Negativan stav prema sakramentalnom nasleđu pravovernih crkava bosanski su krstjani temeljili na delimično redigovanom verovanju preuzetom iz prakse istočnog monaštva da svaki čovek monaškim zavetom, odnosno „rukopoloženjem" može da postigne, primajući u dušu „Duh sveti" ili „duh oca nebeskog", „oboženje" i „svetost apostola" „prosvetljenjem slave velikog boga", koja je čoveku još za života u materijalnom telu otvarala put ka nebeskom Jerusalimu. Uprošćavajući ovo fundamentalno učenje monaške mistike koja je mogućnost „oboženja" povezivala sa posebnom asketskom praksom, bosanski su se krstjani udaljili, s jedne strane, od oficijelnog učenja obeju pravovernih crkava, koje su ih, ne bez razloga, kao jeretike osuđivale, a sa druge, i od prakse srednjovekovnih dualista koji su, izgrađujući vlastitu anticrkvu, sakramentalnom nasleđu pravovernih crkava suprotstavljali svoje vlastite sakramente iste funkcionalne namene, kojima su u duhu dualističkog učenja davali drugi obredni sadržaj i drugu teološku pozadinu. A to je upravo ona granična linija koja bosanske krstjane, bez obzira na neke prividne sličnosti, odvaja od teorije i prakse srednjovekovnih dualista.

Bosanski su krstjani, sudeći po malobrojnim zapisima i natpisima, verovali samo u „jednog svemogućeg boga", shvaćenog u trojstvu Oca, Sina i Sv. Duha, u „jednog gospoda Isusa Hrista", sina „svete Bogorodice", tvorca „svega što je postalo" i „bez koga ništa nije postalo što je postalo", i u „jednu svetu i nerazdeljivu Trojicu", što je u potpunoj suprotnosti sa učenjem srednjovekovnih dualista koji su osporavali i „svemogućnost" Bogu Ocu i „božanstvo" Isusu Hristu, smatrajući ga anđelom božijim i manjim od Boga, i „nerazdeljivost" sv. Trojici.

Prihvatajući mistički dualizam istočne crkve, bosanski su krstjani u jednoj dosledno sprovedenoj simetriji „nebeskom ocu" suprotstavljali đavola koji nije ni otpali Sotona, kao stariji božiji sin umerenih dualista, ni „bezpočetni Sotona", kao zli bog ekstremnih dualista, već samo „knez" i „gospodin vjeka", „đavo navadnik" ljudskih duša na zlo i greh, „božiji neposlušnik" i „suparnik" u borbi za ljudske duše; nebeskom svetu, gde je višnji Jerusalim i „žilište" „božijih ljudi" – „ovaj svet" gde „krivnja caruje"; „anđelima koji verno služe oca nebeskog" – „anđele koje je skinuo Sotona", „božijim ljudima" koji su se udostojili „božije milosti" da „rukopoloženjem" prime u dušu „duh oca nebesnog" – „sinove vjeka" ili „odstupnike koje Sotona uvodi u skrovišta skudilna"; „božijoj crkvi" na ovom svetu, čiji je „gostinik" „vrhovni apostol Petar" – „idolsku crkvu" „kneza vjeka" sa „ikonobom", starešinom crkve njegove i „zakonicima", katoličkim sveštenicima, koji „sve dane ljudima opraštaju grehe i tako gube ljudske duše".

Odbacujući kosmički dualizam dva bezpočetna boga, boga dobra i boga zla, odnosno boga svetlosti i boga tmine, bosanski su krstjani odbacivali i antropološki dualizam duše i tela. Za njih ljudske duše nisu ni „demoni otpali sa neba", ni „božiji anđeli" koje je Lucifer na nebu zaveo i u materijalna tela zatočio, već „plenici" tela u kojem se kao u blatu prljaju, ali u stanju da „milošću božijom" očišćenje od greha „prime" u sebe „duh oca nebeskog" i da se oslobođene vlasti „kneza vjeka" uvrste u „božije ljude", čije je „žilište" na nebu, u nebeskom Jerusalimu.

To sve govori da se organizacija, obredi i učenje bosanskih krstjana može razumeti jedino u okviru teološke mistike istočne crkve, koju su prihvatili posredstvom domaćeg monaštva, čiji su izdanak bili, a ne u okviru srednjovekovnih dualističkih jeresi, čije učenje, organizaciju i verske obrede, sudeći po sačuvanoj izvornoj građi nastaloj u krilu crkve bosanske, nisu ni poznavali.
avatar
SION
Admin

Broj poruka : 1226
Datum upisa : 14.11.2013

Pogledaj profil korisnika http://www.youtube.com/channel/UC-_qo5qnRAEIQQH7lamfKzw

Nazad na vrh Ići dole

Re: Bogumili

Počalji od Sponsored content


Sponsored content


Nazad na vrh Ići dole

Pogledaj prethodnu temu Pogledaj sledeću temu Nazad na vrh


 
Dozvole ovog foruma:
Ne možete odgovarati na teme u ovom forumu